آموزش کامل Claude Code: راهنمای جامع دستیار کدنویسی هوش مصنوعی Anthropic

آیا به دنبال یک دستیار هوش مصنوعی هستید که واقعاً کدبیس شما را درک کند و بتواند مستقیماً از ترمینال به شما در نوشتن، دیباگ و ریفکتور کد کمک کند؟ Claude Code از Anthropic دقیقاً همان چیزی است که نیاز دارید. در این آموزش جامع، همه چیز را از نصب تا ویژگی‌های پیشرفته بررسی می‌کنیم.

Claude Code چیست؟

Claude Code ابزار رسمی خط فرمان (CLI) شرکت Anthropic است که قابلیت‌های هوش مصنوعی Claude را مستقیماً به گردش کار توسعه شما می‌آورد. برخلاف دستیاران هوش مصنوعی مبتنی بر وب، Claude Code در ترمینال شما کار می‌کند و دسترسی مستقیم به فایل‌های پروژه‌تان دارد.

چرا Claude Code را انتخاب کنیم؟

ویژگی‌هایی که Claude Code را منحصر به فرد می‌کند:

• دسترسی مستقیم به فایل‌ها: Claude Code می‌تواند با اجازه شما فایل‌های پروژه را بخواند، بنویسد و ویرایش کند
• اجرای دستورات: می‌تواند دستورات شل را اجرا کند، پروژه را بسازد و تست‌ها را اجرا کند
• آگاهی از کانتکست: کل کدبیس شما را درک می‌کند، نه فقط فایل‌های جداگانه
• قابلیت گسترش: از طریق سرورهای MCP به سرویس‌های خارجی متصل شوید
• کنترل حریم خصوصی: همه چیز به صورت محلی با کنترل‌های دسترسی دقیق اجرا می‌شود

---

بخش ۱: نصب و راه‌اندازی

پیش‌نیازهای سیستم

قبل از نصب Claude Code، مطمئن شوید سیستم شما این پیش‌نیازها را دارد:

راهنمای نصب گام به گام

روش ۱: نصب مستقیم (پیشنهادی)

این سریع‌ترین و مطمئن‌ترین روش است:

برای macOS و Linux:

curl -fsSL https://claude.ai/install.sh | bash

برای Windows PowerShell:

irm https://claude.ai/install.ps1 | iex

برای Windows Command Prompt:

curl -fsSL https://claude.ai/install.cmd -o install.cmd && install.cmd && del install.cmd

روش ۲: نصب با Homebrew (فقط macOS)

اگر ترجیح می‌دهید از Homebrew استفاده کنید:

brew install --cask claude-code

روش ۳: نصب با NPM

برای توسعه‌دهندگانی که npm را ترجیح می‌دهند:

npm install -g @anthropic-ai/claude-code

تأیید نصب

پس از نصب، بررسی کنید همه چیز درست کار می‌کند:

claude doctor

این دستور سلامت نصب را بررسی می‌کند و مشکلات را گزارش می‌دهد.

راه‌اندازی احراز هویت

Claude Code نیاز به احراز هویت دارد. سه گزینه دارید:

1. اشتراک Claude App (پیشنهادی): از اشتراک Pro یا Max خود استفاده کنید
2. API کنسول Claude: از اعتبار API از console.anthropic.com استفاده کنید
3. راه‌حل‌های سازمانی: Amazon Bedrock، Google Vertex AI یا Microsoft Foundry

برای احراز هویت، به سادگی اجرا کنید:

claude

دستورالعمل‌ها را دنبال کنید تا با روش دلخواه وارد شوید.

---

بخش ۲: استفاده پایه و دستورات

شروع اولین جلسه

به دایرکتوری پروژه‌تان بروید و Claude Code را شروع کنید:

cd /path/to/your/project
claude

همچنین می‌توانید با یک پرامپت اولیه شروع کنید:

claude "ساختار این کدبیس را توضیح بده"

دستورات ضروری CLI

درک رابط کاربری

وقتی Claude Code را شروع می‌کنید، پرامپتی می‌بینید که می‌توانید:

• سؤالات یا دستورات به زبان طبیعی تایپ کنید
• با استفاده از سینتکس @filename به فایل‌ها ارجاع دهید
• از دستورات اسلش برای اقدامات سریع استفاده کنید
• با پیشوند ! دستورات شل را اجرا کنید

---

بخش ۳: مرجع دستورات اسلش

دستورات اسلش میانبرهای قدرتمندی هستند که به شما کمک می‌کنند Claude Code را به طور مؤثر کنترل کنید.

دستورات مدیریت جلسه

دستورات پیکربندی

دستورات حافظه و کانتکست

دستورات پیشرفته

---

بخش ۴: میانبرهای صفحه‌کلید

این میانبرها را یاد بگیرید تا بهره‌وری خود را به شدت افزایش دهید.

میانبرهای ضروری

روش‌های ورودی چندخطی

پیشوندهای ورودی سریع

---

بخش ۵: پیکربندی و تنظیمات

درک سلسله‌مراتب تنظیمات

Claude Code از یک سیستم پیکربندی لایه‌ای استفاده می‌کند. تنظیمات به این ترتیب اعمال می‌شوند (از بالاترین اولویت):

1. تنظیمات سازمانی: سیاست‌های سطح سازمان
2. آرگومان‌های خط فرمان: فلگ‌هایی که هنگام شروع Claude ارسال می‌شوند
3. تنظیمات محلی پروژه: .claude/settings.local.json (به git کامیت نمی‌شود)
4. تنظیمات مشترک پروژه: .claude/settings.json (به git کامیت می‌شود)
5. تنظیمات کاربر: ~/.claude/settings.json (پیش‌فرض‌های شخصی شما)

مکان فایل‌های پیکربندی

سازمانی (macOS):      /Library/Application Support/ClaudeCode/managed-settings.json
سازمانی (Linux):      /etc/claude-code/managed-settings.json
سازمانی (Windows):    C:\Program Files\ClaudeCode\managed-settings.json

تنظیمات کاربر:        ~/.claude/settings.json
پروژه (مشترک):        .claude/settings.json
پروژه (محلی):         .claude/settings.local.json

نمونه کامل تنظیمات

این یک فایل تنظیمات جامع با توضیحات است:

{
  "permissions": {
    "allow": [
      "Bash(npm run:*)",
      "Bash(git status:*)",
      "Bash(git log:*)",
      "Read"
    ],
    "ask": [
      "Bash(git push:*)",
      "Write",
      "Edit"
    ],
    "deny": [
      "Read(.env)",
      "Read(.env.*)",
      "Read(secrets/**)",
      "Bash(rm -rf:*)",
      "Bash(curl:*)"
    ],
    "defaultMode": "default",
    "additionalDirectories": ["../shared-libs"]
  },
  "model": "claude-sonnet-4-5-20250929",
  "outputStyle": "Explanatory",
  "alwaysThinkingEnabled": true,
  "enableAllProjectMcpServers": true
}

توضیح حالت‌های مجوز

---

بخش ۶: سیستم هوک‌ها - اتوماسیون آسان

هوک‌ها به شما امکان می‌دهند اسکریپت‌های سفارشی را قبل یا بعد از انجام اقدامات توسط Claude اجرا کنید. این برای اتوماسیون بسیار قدرتمند است.

هوک چیست؟

هوک‌ها اسکریپت‌های رویداد-محور هستند که به طور خودکار زمانی که اقدامات خاصی رخ می‌دهد اجرا می‌شوند. آن‌ها را مانند "تریگرها" در نظر بگیرید که وقتی Claude کاری انجام می‌دهد فعال می‌شوند.

رویدادهای هوک موجود

ساختار پیکربندی هوک

هوک‌ها را به فایل تنظیمات خود اضافه کنید:

{
  "hooks": {
    "PreToolUse": [
      {
        "matcher": "Bash",
        "hooks": [
          {
            "type": "command",
            "command": "اسکریپت-شما-اینجا"
          }
        ]
      }
    ]
  }
}

نمونه‌های کاربردی هوک

مثال ۱: فرمت خودکار کد پس از هر ویرایش

به طور خودکار Prettier را هر زمان که Claude فایلی را ویرایش می‌کند اجرا کنید:

{
  "hooks": {
    "PostToolUse": [{
      "matcher": "Edit|Write",
      "hooks": [{
        "type": "command",
        "command": "jq -r '.tool_input.file_path' | xargs npx prettier --write"
      }]
    }]
  }
}

مثال ۲: مسدود کردن دسترسی به فایل‌های حساس

از تغییر فایل‌های محیطی توسط Claude جلوگیری کنید:

{
  "hooks": {
    "PreToolUse": [{
      "matcher": "Edit|Write",
      "hooks": [{
        "type": "command",
        "command": "python3 -c \"import json,sys; d=json.load(sys.stdin); path=d.get('tool_input',{}).get('file_path',''); sys.exit(2 if '.env' in path or 'secret' in path.lower() else 0)\""
      }]
    }]
  }
}

مثال ۳: ثبت همه دستورات شل

یک رکورد از هر دستوری که Claude اجرا می‌کند نگه دارید:

{
  "hooks": {
    "PostToolUse": [{
      "matcher": "Bash",
      "hooks": [{
        "type": "command",
        "command": "jq -r '.tool_input.command' >> ~/.claude/command-history.log"
      }]
    }]
  }
}

---

بخش ۷: سرورهای MCP - گسترش قابلیت‌های Claude Code

MCP (پروتکل کانتکست مدل) چیست؟

MCP مخفف Model Context Protocol است. این یک استاندارد باز است که توسط Anthropic توسعه یافته و به دستیاران هوش مصنوعی اجازه می‌دهد با ابزارها و سرویس‌های خارجی ارتباط برقرار کنند.

سرورهای MCP را مانند "پلاگین‌ها" برای Claude Code در نظر بگیرید. آن‌ها به Claude امکان می‌دهند:

• به پایگاه داده‌ها دسترسی داشته باشد و داده‌ها را کوئری بزند
• با APIها تعامل داشته باشد (GitHub، Slack، Notion و غیره)
• به سرویس‌های ابری متصل شود
• از ابزارهای تخصصی استفاده کند

چرا از سرورهای MCP استفاده کنیم؟

بدون MCP، Claude Code به فایل‌های محلی و دستورات شل محدود است. با MCP می‌توانید:

• issueهای GitHub را مستقیماً به مکالمه خود بیاورید
• پایگاه داده تولید خود را به صورت ایمن کوئری بزنید
• پیام‌های Slack بفرستید
• به مستندات از منابع خارجی دسترسی داشته باشید
• و خیلی چیزهای دیگر!

نحوه افزودن سرورهای MCP

افزودن سرور HTTP راه دور

claude mcp add --transport http <نام-سرور> <آدرس-سرور>

مثال‌ها:

# افزودن سرور MCP گیت‌هاب
claude mcp add --transport http github https://api.githubcopilot.com/mcp/

# افزودن سرور MCP نوشن
claude mcp add --transport http notion https://mcp.notion.com/mcp

افزودن سرور Stdio محلی

claude mcp add --transport stdio <نام-سرور> -- <دستور>

مثال با متغیرهای محیطی:

claude mcp add --transport stdio postgres \
  --env DATABASE_URL=postgresql://localhost:5432/mydb \
  -- npx -y @modelcontextprotocol/server-postgres

مدیریت سرورهای MCP

سرورهای MCP محبوب

فایل پیکربندی MCP

همچنین می‌توانید سرورهای MCP را در فایل .mcp.json پیکربندی کنید:

{
  "mcpServers": {
    "github": {
      "type": "http",
      "url": "https://api.githubcopilot.com/mcp/"
    },
    "postgres": {
      "type": "stdio",
      "command": "npx",
      "args": ["-y", "@modelcontextprotocol/server-postgres"],
      "env": {
        "DATABASE_URL": "postgresql://localhost:5432/mydb"
      }
    }
  }
}

---

بخش ۸: حافظه پروژه با CLAUDE.md

CLAUDE.md چیست؟

CLAUDE.md یک فایل مارک‌داون خاص است که به Claude درباره پروژه شما آموزش می‌دهد. وقتی Claude شروع می‌شود، به طور خودکار این فایل را می‌خواند تا درک کند:

• معماری پروژه شما
• قراردادهای کدنویسی
• دستورات رایج
• کانتکست مهم

ایجاد CLAUDE.md

این دستور را برای ایجاد فایل CLAUDE.md اجرا کنید:

/init

بهترین روش‌های CLAUDE.md

این یک قالب خوب ساختاردهی شده است:

# نام پروژه

## نمای کلی
توضیح مختصر درباره کاری که این پروژه انجام می‌دهد و هدف اصلی آن.

## استک تکنولوژی
- **فرانت‌اند**: React 18، TypeScript 5، Tailwind CSS
- **بک‌اند**: Node.js 20، Express 4، PostgreSQL 15
- **تست**: Jest، Cypress
- **دیپلوی**: Docker، AWS ECS

## ساختار پروژه
src/
├── components/    # کامپوننت‌های قابل استفاده مجدد UI
├── pages/         # کامپوننت‌های مسیر
├── hooks/         # هوک‌های سفارشی React
├── services/      # توابع کلاینت API
├── utils/         # توابع کمکی
└── types/         # تعریف‌های TypeScript

## استانداردهای کدنویسی
- از تورفتگی ۲ فاصله‌ای استفاده کنید
- نقل‌قول تکی برای رشته‌ها ترجیح داده می‌شود
- حداکثر طول خط: ۱۰۰ کاراکتر
- همیشه از حالت strict تایپ‌اسکریپت استفاده کنید

## دستورات رایج
| دستور | توضیح |
|-------|-------|
| `npm run dev` | شروع سرور توسعه |
| `npm run build` | ایجاد ساخت تولید |
| `npm run test` | اجرای مجموعه تست |
| `npm run lint` | بررسی سبک کد |

## گردش کار Git
1. ایجاد شاخه ویژگی از `main`
2. استفاده از کامیت‌های قراردادی (feat:، fix:، docs:)
3. نیاز به بررسی PR قبل از ادغام
4. ادغام squash به main

## متغیرهای محیطی
متغیرهای مورد نیاز (به `.env.example` مراجعه کنید):
- `DATABASE_URL` - رشته اتصال PostgreSQL
- `API_KEY` - احراز هویت API خارجی
- `NODE_ENV` - محیط (development/production)

سلسله‌مراتب حافظه

Claude Code چندین فایل حافظه را به این ترتیب می‌خواند:

1. حافظه سازمانی: دستورالعمل‌های سطح سازمان
2. حافظه پروژه: ./CLAUDE.md یا ./.claude/CLAUDE.md
3. قوانین ماژولار: ./.claude/rules/*.md
4. حافظه کاربر: ~/.claude/CLAUDE.md
5. حافظه محلی: ./CLAUDE.local.md (gitignore شده، شخصی)

---

بخش ۹: یکپارچه‌سازی با IDE

یکپارچه‌سازی VS Code

مراحل نصب

1. VS Code را باز کنید
2. Cmd+Shift+X (macOS) یا Ctrl+Shift+X (Windows/Linux) را بزنید
3. "Claude Code" را جستجو کنید
4. روی Install کلیک کنید

میانبرهای VS Code

ویژگی‌های کلیدی

• Diffهای درون‌خطی: قبل از پذیرش، تغییرات را کنار هم ببینید
• ارجاعات فایل: از @filename:line برای ارجاع به کد خاص استفاده کنید
• حالت Plan: قبل از اجرا، تغییرات پیشنهادی را بررسی کنید
• تب‌های متعدد: مکالمات موازی اجرا کنید

یکپارچه‌سازی IDE JetBrains

IDEهای پشتیبانی‌شده

• IntelliJ IDEA
• PyCharm
• WebStorm
• PhpStorm
• GoLand
• Android Studio

مراحل نصب

1. به Settings → Plugins → Marketplace بروید
2. "Claude Code" را جستجو کنید
3. روی Install کلیک کنید
4. IDE خود را ری‌استارت کنید

میانبرهای JetBrains

---

بخش ۱۰: ویژگی‌های پیشرفته

حالت تفکر گسترده

برای مشکلات پیچیده، تفکر گسترده را فعال کنید:

ultrathink: یک معماری میکروسرویس برای پلتفرم تجارت الکترونیک طراحی کن

این به Claude "زمان تفکر" بیشتری برای راه‌حل‌های بهتر می‌دهد.

ساب‌ایجنت‌ها

Claude Code می‌تواند ساب‌ایجنت‌های تخصصی برای وظایف خاص ایجاد کند:

/agents

انواع ساب‌ایجنت داخلی:

• General Purpose: وظایف پیچیده، چندمرحله‌ای
• Plan: تحقیق و برنامه‌ریزی معماری
• Explore: جستجوی سریع کدبیس

وظایف پس‌زمینه

عملیات طولانی را در پس‌زمینه اجرا کنید:

Ctrl+B  # انتقال عملیات فعلی به پس‌زمینه
/bashes # لیست همه وظایف پس‌زمینه

حالت Plan

قبل از اجرا بررسی کنید:

claude --permission-mode plan

یا در طول جلسه با Shift+Tab تغییر دهید.

---

بخش ۱۱: بهترین روش‌های امنیتی

محافظت از فایل‌های حساس

همیشه دسترسی به فایل‌های حساس را رد کنید:

{
  "permissions": {
    "deny": [
      "Read(.env)",
      "Read(.env.*)",
      "Read(secrets/**)",
      "Read(**/*.pem)",
      "Read(**/*.key)",
      "Read(**/credentials*)"
    ]
  }
}

محدود کردن دستورات خطرناک

دستورات شل بالقوه مضر را مسدود کنید:

{
  "permissions": {
    "deny": [
      "Bash(rm -rf:*)",
      "Bash(curl:*)",
      "Bash(wget:*)",
      "Bash(sudo:*)"
    ]
  }
}

---

بخش ۱۲: نکات و بهترین روش‌ها

نوشتن پرامپت‌های مؤثر

خاص باشید:

❌ "باگ را درست کن"
✅ "باگ احراز هویت در src/auth/login.ts را که کاربران پس از وارد کردن اعتبارنامه نادرست صفحه سفید می‌بینند درست کن"

از دستورالعمل‌های گام به گام استفاده کنید:

1. یک مایگریشن جدید برای جدول users ایجاد کن
2. فیلد تأیید ایمیل اضافه کن
3. مدل User را به‌روز کن
4. تست‌های واحد برای تغییرات بنویس

مستقیماً به فایل‌ها ارجاع دهید:

توضیح بده چگونه @src/auth/middleware.ts توکن‌های JWT را اعتبارسنجی می‌کند و با @src/services/user.ts یکپارچه می‌شود

نکات مدیریت جلسه

# جلسات خود را نام‌گذاری کنید برای فراخوانی آسان
/rename feature-user-auth

# بعداً از سر بگیرید
claude -r feature-user-auth

# مکالمات مهم را خروجی بگیرید
/export auth-implementation-notes.md

گردش کار بهره‌وری

1. در حالت Plan شروع کنید: از /plan برای کاوش قبل از اعمال تغییرات استفاده کنید
2. به CLAUDE.md خود ارجاع دهید: آن را با قراردادهای پروژه به‌روز نگه دارید
3. از وظایف پس‌زمینه استفاده کنید: ساخت‌های طولانی گردش کار شما را مسدود نمی‌کنند
4. از ساب‌ایجنت‌ها استفاده کنید: وظایف تحقیقاتی پیچیده را واگذار کنید

---

کارت مرجع سریع

دستورات روزانه

claude                    # شروع جلسه
claude "وظیفه"           # شروع با پرامپت
claude -c                # ادامه آخرین جلسه
claude -r "نام"          # از سرگیری جلسه نام‌گذاری شده

@filename                # ارجاع به فایل
/memory                  # ویرایش CLAUDE.md
/config                  # تنظیمات
/cost                    # مصرف توکن
/help                    # همه دستورات

متغیرهای محیطی

ANTHROPIC_API_KEY        # احراز هویت API
DISABLE_AUTOUPDATER      # غیرفعال کردن به‌روزرسانی خودکار
DISABLE_TELEMETRY        # انصراف از تله‌متری
MAX_THINKING_TOKENS      # بودجه تفکر گسترده
CLAUDE_DEBUG             # فعال کردن حالت دیباگ

مکان فایل‌ها

~/.claude/settings.json       # تنظیمات کاربر
~/.claude/CLAUDE.md           # حافظه کاربر
.claude/settings.json         # تنظیمات پروژه (مشترک)
.claude/settings.local.json   # تنظیمات پروژه (شخصی)
CLAUDE.md                     # حافظه پروژه
.mcp.json                     # پیکربندی سرور MCP

---

نتیجه‌گیری

Claude Code تغییری اساسی در نحوه تعامل توسعه‌دهندگان با دستیاران هوش مصنوعی را نشان می‌دهد. با کار کردن مستقیم در ترمینال شما با دسترسی کامل به کدبیس، قابلیت‌های ویرایش فایل و قابلیت گسترش از طریق هوک‌ها و سرورهای MCP، از یک چت‌بات ساده به یک شریک واقعی کدنویسی تبدیل می‌شود.

نکات کلیدی

1. ساده شروع کنید: با دستورات پایه شروع کنید و به تدریج ویژگی‌های پیشرفته را کشف کنید
2. محیط خود را پیکربندی کنید: مجوزها و CLAUDE.md را برای گردش کار خود تنظیم کنید
3. از سرورهای MCP استفاده کنید: قابلیت‌ها را با یکپارچه‌سازی‌های خارجی گسترش دهید
4. با هوک‌ها خودکارسازی کنید: اتوماسیون‌های سفارشی برای وظایف تکراری ایجاد کنید
5. امن بمانید: همیشه از فایل‌های حساس محافظت کنید و دستورات خطرناک را محدود کنید

آماده شروع هستید؟

Claude Code را همین امروز نصب کنید:

curl -fsSL https://claude.ai/install.sh | bash
claude

هوشمندتر کد بزنید، نه سخت‌تر!

---

این آموزش توسط تیم ژرف‌ای‌آی نگهداری می‌شود. برای آخرین به‌روزرسانی‌ها، به طور منظم از بلاگ ما دیدن کنید.